Startuje projekt „www.muzeach 2.0”!
Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie, Muzeum Narodowe w Kielcach, Muzeum Narodowe w Lublinie, Muzeum Narodowe w Poznaniu oraz Muzeum Zamkowe w Malborku wspólnie realizują projekt „www.muzeach 2.0”! Działania rozpoczęły się 1 czerwca 2025 roku i potrwają do 31 maja 2028 roku.
Projekt stanowi kontynuację inicjatywy realizowanej w latach 2019–2021. Wówczas konsorcjum również składało się z pięciu muzeów. Oprócz Muzeum Pałacu w Wilanowie (lidera projektu) były to: Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN, Muzeum Narodowe w Lublinie, Muzeum Narodowe w Szczecinie oraz Muzeum – Zamek w Łańcucie. Celem przedsięwzięcia – zarówno wtedy, jak i obecnie – jest udostępnienie cyfrowych zbiorów w jednym miejscu, dzielenie się wiedzą o dziedzictwie kulturowym w sposób prosty i zrozumiały oraz umożliwienie kreatywnego i naukowego wykorzystania zasobów.
Informacje o zabytkach publikowane są na wspólnej stronie – www.wmuzeach.pl – będącej platformą z multiwyszukiwarką, która integruje zbiory różnych muzeów. W ramach serwisu udostępniane są opisy popularyzatorskie oraz dokumentacja obiektów muzealnych, wykonana w pięciu technikach cyfrowych, takich jak: fotografia, RTI, gigapixel, modele 3D oraz GIS. Platforma została wyposażona w zaawansowane filtry i słowa kluczowe umożliwiające precyzyjne wyszukiwanie, a użytkownicy mają możliwość tworzenia kolekcji ulubionych dzieł sztuki oraz własnych galerii.
W serwisie dostępne są również ścieżki tematyczne, które łączą wybrane obiekty z zagadnieniami edukacyjnymi. Zabytki prezentowane są w formie dokumentacji wizualnej 2D i 3D, uzupełnionej o opisy popularyzatorskie oraz podstawowe dane o obiekcie. Serwis zapewnia także dostęp do informacji o prawach do wykorzystania zasobów – publikowanych na licencji Creative Commons.
Priorytetem obecnej edycji jest rozbudowa portalu www.wmuzeach.pl. W ramach projektu planowane są:
- działania z zakresu digitalizacji obiektów muzealnych z wykorzystaniem różnych technik,
- publikacja opisów obiektów w języku polskim i angielskim,
- prace informatyczne związane z rozbudową portalu oraz wdrożeniem systemów informacji przestrzennej u partnerów,
- przygotowanie i publikacja nowych treści edukacyjnych,
- działania informacyjno-promocyjne,
- rozwój istniejącej infrastruktury teleinformatycznej,
- szkolenia dla personelu.
Co chcemy osiągnąć? Udostępnić online 9222 dokumenty zawierające informacje sektora publicznego oraz dane prywatne, zdigitalizować 7408 takich dokumentów, a także opublikować lub zaktualizować pięć Geoportali.
Projekt jest skierowany do wszystkich zainteresowanych historią sztuki, dziedzictwem kulturowym oraz digitalizacją zabytków – muzealników, pracowników organizacji pozarządowych, jednostek samorządu terytorialnego, administracji publicznej, a także turystów, uczniów szkół podstawowych i ponadpodstawowych, studentów, nauczycieli, wykładowców, pasjonatów i wszystkich osób chcących poszerzać wiedzę o dziedzictwie. Dostęp do zasobów strony internetowej jest możliwy z każdego miejsca na świecie.
Projekt został dofinansowany z Funduszy Europejskich oraz środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego i jest realizowany w ramach Programu Fundusze Europejskie na Rozwój Cyfrowy 2021-2027, Działanie 2.3 Cyfrowa dostępność i ponowne wykorzystanie informacji, Poddziałanie 3. Cyfrowe udostępnienie zasobów kultury. Wysokość wkładu Funduszy Europejskich wynosi
22 135 585,49 zł, Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego – 5 948 023,00 zł, a wkład własny – 7 875 804,12 zł.
#FunduszeEuropejskie #FunduszeUE #NaRozwójCyfrowy
Patron medialny:
Cyfrowe życie muzealiów
Digitalizacja zbiorów Muzeum Narodowego w Kielcach w ramach projektu „www.muzeach 2.0”
W pracowniach fotograficznych Muzeum Narodowego w Kielcach od miesięcy panuje szczególna atmosfera skupienia. Blask lamp studyjnych pada na płótna, stare listy i monety, a w ciszy przerywanej jedynie kliknięciem migawki powstają obrazy, które mają przetrwać dziesięciolecia. To właśnie tutaj realizowany jest jeden z etapów projektu „www.muzeach 2.0”, którego celem jest cyfrowe utrwalenie dziedzictwa muzealnego.
Od IV kwartału 2025 roku Dział Digitalizacji prowadzi intensywne prace fotograficzne w ramach programu FERC. W ich efekcie ponad dwa tysiące muzealnych obiektów zostanie poddanych digitalizacji. Każdy eksponat fotografowany jest wielokrotnie – od kilku do nawet kilkunastu ujęć – tak aby uchwycić zarówno całość, jak i najdrobniejsze detale, fakturę czy sygnatury. W przypadku obiektów przestrzennych jest to szczególnie istotne, ponieważ dopiero seria zdjęć pozwala w pełni oddać ich formę i charakter.
To jednak dopiero początek. W projekcie wykorzystywane są także zaawansowane techniki obrazowania: fotografia 2D i 3D, technologia gigapixelowa tworząca ultrawysoką rozdzielczość poprzez połączenie setek zdjęć w jedną fotografię, a także metoda RTI pozwalająca analizować powierzchnie i faktury przedmiotów. W praktyce oznacza to powstanie kilkunastu tysięcy fotografii – ogromnego cyfrowego archiwum, które stanie się cennym materiałem badawczym dla przyszłych pokoleń.
Wierność detalu
Realizując zadanie digitalizacji obiektów dwuwymiarowych, fotografowie muzeum wykonują szczegółową dokumentację zgodnie z nowymi, wspólnymi dla wszystkich partnerów projektu standardami. Kluczową rolę odgrywają profesjonalne wzorniki kolorów zakupione specjalnie do tego przedsięwzięcia. Dzięki nim każda fotografia poddawana jest precyzyjnej analizie barwnej, a cyfrowe odwzorowanie niemal idealnie oddaje kolorystykę oryginału. Co więcej, cała seria zdjęć zachowuje identyczną tonację, co znacząco zwiększa ich wartość dokumentacyjną.
Od początku realizacji projektu powstało już około 250 fotografii przedstawiających różnorodne muzealia. Wśród nich znalazły się między innymi portet autorstwa Rafała Hadziewicza, a także dokumenty, stare fotografie, kartki pocztowe, listy, monety, banknoty oraz grafiki. Obecnie prace koncentrują się na obrazach z Galerii Malarstwa Polskiego i Europejskiej Sztuki Zdobniczej imienia Alojzego Obornego.
Fotografowie pracują z niezwykłą cierpliwością. Zanim powstanie finalne zdjęcie, wykonują liczne próby, ustawiają światło, analizują detale i przygotowują ujęcia makro. To właśnie makrofotografia stanowi pierwszy krok do kolejnego etapu – fotografii gigapixelowej, która pozwoli zobaczyć strukturę malarskiej powierzchni w niespotykanej dotąd skali.
Nowa infrastruktura dla dziedzictwa
Równolegle rozwijana jest infrastruktura techniczna projektu. W ramach zadania dotyczącego rozwoju zaplecza digitalizacyjnego pracownia została wyposażona w nowoczesne stacje komputerowe oraz profesjonalne monitory graficzne, umożliwiające precyzyjną obróbkę i analizę zdjęć. W planach znajduje się także zakup specjalistycznego sprzętu fotograficznego, który pozwoli rozszerzyć możliwości pracowni o kolejne zaawansowane techniki digitalizacji 2D i 3D.
W niedalekiej przyszłości powstanie również dokumentacja trójwymiarowa wybranych obiektów przestrzennych. Takie modele pozwolą nie tylko oglądać zabytki w internecie z każdej strony, ale także analizować ich strukturę czy stan zachowania.
Pałac w obiektywie
Jednym z najbardziej malowniczych etapów projektu będzie dokumentacja wnętrz i detali architektonicznych Dawnego Pałacu Biskupów Krakowskich w Kielcach, siedziby muzeum. Zdjęcia te zostaną przygotowane dla systemu informacji przestrzennej GIS, który pozwoli w nowoczesny sposób prezentować przestrzeń historycznego pałacu.
Fotografowie planują zbudować w jego wnętrzach mobilne studio fotograficzne. Przed obiektywem pojawią się elementy wyposażenia, które na co dzień podziwiać można w salach wystawowych: monumentalne szafy i ciężkie skrzynie, komody i wazy, błyszczące kominki, a także eleganckie fotele i kanapy – niemal jak bohaterowie dawnej pałacowej opowieści.
Wiedza i cierpliwość
Projekt digitalizacyjny to nie tylko sprzęt i technologia. Równie ważne są kompetencje zespołu. Fotografowie systematycznie poszerzają swoją wiedzę, uczestnicząc w szkoleniach, konferencjach i warsztatach oraz konsultując się z partnerami projektu. Dzięki temu mogą stosować najnowsze standardy i rozwiązania technologiczne.
Choć efekty pracy nie zawsze są widoczne od razu, pierwsze sukcesy już się pojawiają. Największą satysfakcję przynosi moment, gdy na ekranie komputera pojawia się obraz spełniający wszystkie wymagania projektu – fotografia, która wiernie dokumentuje oryginał, a jednocześnie odsłania szczegóły niewidoczne gołym okiem.
Digitalizacja zbiorów to długotrwały proces, wymagający cierpliwości, wiedzy i precyzji. Jednak dzięki niemu muzealne skarby zyskują nowe, cyfrowe życie – dostępne nie tylko dla odwiedzających sale wystawowe w Kielcach, lecz także dla badaczy i miłośników sztuki na całym świecie.