O stołach i bankietach pańskich. Jak ucztowano w dawnych wiekach

fot. M.Stępnik/MNKiOd 4 czerwca 2019 roku do 29 września 2019 roku w Dawnym Pałacu Biskupów Krakowskich w Kielcach będzie prezentowana wystawa O stołach i bankietach pańskich. Jak ucztowano w dawnych wiekach.

Bogaty, suto zastawiony stół, stanowił przez wieki ideał szczęścia dla większości ludzi. Wydawane przy wielu okazjach uczty stawały się okazją do zaprezentowania splendoru domu i jego zasobności. Obfitość i kunsztowność podawania potraw oraz okazałość i wytworność zastawy były cechami charakterystycznymi XVII, XVIII i XIX-wiecznych biesiad pańskich. Ważne były nie tylko wymyślne i wykwintne dania, ale również sposób, w jaki je serwowano. Nawet gdy przeminął barok, bogaty i zadziwiający swą różnorodnością stół pozostał charakterystycznym elementem szlacheckiej gościnności. Zastawa stołowa była oznaką prestiżu i bogactwa gospodarzy niezależnie od tego czy była złota, srebrna, czy też krucha porcelanowa lub szklana. Uczty miały wprawiać ich uczestników w podziw i zachwyt. Nadrzędnym celem wystawy jest wywołanie takich emocji u tych, którzy przekroczą jej próg. Ekspozycja przybliży zwiedzającym różnorodne dziedziny rzemiosła artystycznego poprzez pokazanie szerokiej gamy przedmiotów pojawiających się w ówczesnej jadalni i kuchni. Wśród eksponowanych zabytków znajdą się naczynia z ceramiki (porcelany i fajansu), szkła, metalu (srebra, cyny, miedzi), a także tkaniny i meble, które mogły służyć biesiadującym. Ich formy i przeznaczenie ewoluowały pod wpływem tendencji w sztukach plastycznych wraz ze zmianami obyczajów obowiązujących przy stole i rozwojem sztuki kulinarnej. Obok przedmiotów zbytku, używanych na pokaz, aby podkreślić bogactwo, znaczenie i pozycję społeczną właściciela, zostaną przedstawione również nieco skromniejsze naczynia, z których korzystano na co dzień, zarówno w szlacheckich jadalniach, jak i kuchniach. Aby stworzyć pełniejszy obraz dawnej obyczajowości, obok naczyń służących do przygotowywania i serwowania wytwornych posiłków, zostaną pokazane pierwsze polskie książki kucharskie wraz z kuriozalnymi dla współczesnego odbiorcy przepisami.

Wystawa będzie prezentowana w Dawnym Pałacu Biskupów Krakowskich. Pojawi się na niej kilkaset zabytków użyczonych z kilkunastu polskich muzeów. Uczynimy wszystko, aby była to prawdziwa uczta dla oka i ducha wszystkich odwiedzających.

 

Kurator wystawy: Magdalena Silwanowicz
Koordynator wystawy: Paweł Król