Wystawa ma na celu przedstawienie najważniejszych wątków obecnych we współczesnym dyskursie społecznym dotyczących przekształcania krajobrazu w wyniku działalności człowieka oraz zmian klimatu i ich konsekwencji. Narracja ekspozycji, zmieniająca się w zależności od epok i uwarunkowań społecznych, ukazuje próby podporządkowania sobie przyrody i zasobów ziemi. Dobór prac przedstawiających relacje człowieka ze środowiskiem stworzy linię czasu – oś prowadzącą widzów przez ekspozycję.
Kierunek zwiedzania wystawy zostanie wytyczony zgodnie z chronologią dziejów homo sapiens. Punktem wyjścia będzie jedna z najstarszych paleolitycznych Wenus i malowidła naskalne przedstawiające dzikie zwierzęta. Pokażemy, jak człowiek coraz śmielej modyfikował środowisko, w którym żył, aby dostosować je do swoich potrzeb.
Wraz ze stopniowym zbliżaniem się do współczesności na ekspozycji pojawią się pejzaże ukazujące krajobraz coraz bardziej dotknięty ingerencją człowieka, ale także podlegający naturalnym zjawiskom pogodowym. W części poświęconej rewolucji przemysłowej zaprezentowane zostaną wnętrza kuźni i walcowni oraz maszyna parowa, będąca symbolem rewolucji. Podążając dalej linią czasu, zobaczymy prace przedstawiające pejzaże miejskie i przemysłowe oraz nawiązujące do różnych aspektów tzw. antropocenu, czyli epoki, w której obecnie żyjemy. W tym czasie ludzkość stała się dominującą siłą kształtującą planetę, wpływającą na niemal wszystkie aspekty funkcjonowania ziemskiego ekosystemu. W tym kontekście, czasem zaskakującym, zaprezentowane zostaną prace m.in. Jonasza Sterna, Jerzego Nowosielskiego, Wiesława Szamborskiego, a także dzieła współczesnych społecznie zaangażowanych artystów – Jacka Tylickiego, Tomasza Kulki i Diany Lelonek.
Równolegle do narracji prowadzonej przez dzieła sztuki na wystawie zostaną wyeksponowane artefakty archeologiczne – narzędzia krzemienne, ceramika oraz przedmioty codziennego użytku pokazujące różne epoki historyczne aż do współczesności – ery wszechobecnego plastiku.
Ekspozycji towarzyszyć będą kuratorski komentarz, zestaw danych statystycznych i instalacja artystyczna nawiązująca do Wielkiej Pacyficznej Plamy Śmieci.
Kuratorka
Joanna Kwiecień
Koordynator
dr Artur Ptak
Termin
19 maja – 25 października 2026
Miejsce
Muzeum Dialogu Kultur
MECENAS MUZEUM NARODOWEGO W KIELCACH:
PGE Polska Grupa Energetyczna
