Zbiory online
Portret Joachima Tarnowskiego
Informacje o obiekcie:
Dział / Oddział: | Malarstwo i rzeźba |
Typ obiektu: | Obraz |
Datowanie: | ok. 1800 |
Autor: | Józef Pitschmann (1758-1834) |
Miejsce powstania lub znalezienia: | Polska |
Technika: | olej |
Materiał: | płótno |
Wymiary: | 85 x 56 cm (98,5 x 78,5 x 5 cm - w ramie) |
Nr inwentarzowy: | MNKi/M/1736 |
Portret przedstawia Joachima Tarnowskiego (1732-1806), syna Józefa Mateusza i Róży z Karwickich, który był starostą sulejowskimi szambelanem królewskim. Mężczyzna w dojrzałym wieku siedzi na tle ciemnego wnętrza ( zapewne pałacowego) na krześle z wybitym ciemnoczerwonym aksamitem zapleckiem przy klasycystycznym stole z marmurowym blatem opierając się o niego przedramionami. Zwraca się w stronę widza kierując na niego swój poważny, choć łagodny wzrok. Duże oczy pod wyraźnie zarysowanymi łukami brwi przyciągają uwagę, choć cała twarz wydaje się być bardzo wyrazista. Na wąskich ustach zdaje się drgać ledwie uchwytny uśmiech, co nadaje mężczyźnie przyjemny wygląd. Modnego stroju złożonego z białej koszuli z koronkowym żabotem i takimiż makietami, halsztuka, połyskliwej białej kamizelki i ciemnozielonego aksamitnego fraka dopełnia równie modna siwa peruka z widocznym fragmentem kokardy. Portret wydaje się być realistyczny, choć z pewnością przedstawiana postać jest nieco idealizowana. Malowany jest w starannie, a jego gładka powierzchnia wydaje się być dopracowana w najdrobniejszych szczegółach.
Autor obrazu - Józef Pitschmann z pochodzenia był Austriakiem. Od 1770 roku studiował w wiedeńskiej Akademii Sztuk Pięknych między innymi u Jana Chrzciciela Lampiego starszego. Do Polski sprowadził go w 1788 roku książę Józef Klemens Czartoryski, dla którego pracował w Korcu na Wołyniu. Potem malarz próbował znaleźć uznanie w Warszawie, co w znacznym stopniu mu się udało, ale głównie wśród mieszczaństwa i przeciętnej szlachty, choć namalował również kilka portretów króla. Realizm malowanych przez niego portretów nie zawsze był akceptowany przez środowiska dworskie przyzwyczajone do idealizowania portretowanych. W 1794 roku Pitschmann wyjechał do Lwowa, gdzie miejscową arystokrację szybko urzekła jego sztuka. Wkrótce artysta stał się najpopularniejszym portrecistą nie tylko arystokracji, ale również szlachty i oświeconych urzędników. Józef Pitschmann namalował około 500 portretów, głównie w technice olejnej. I choć tworzył także kompozycje mitologiczne i religijne, to jednak znany jest głównie jako portrecista.